نیروی هوای ارتش

برخي متخصصان آمريكايي معتقدند كه ايران در سال 1997، موتورهاي موشكي قوي‌تري را مورد آزمايش قرار داده كه براي نصب در يك موشك با برد 1500 كيلومتر مناسب هستند. همه متخصصان آمريكايي واقعا معتقدند كه ايران سريعا در حال رسيدن به توانايي توليد موشك‌هايي با برد بيشتري از موشك «اسکاد «B است.دقيقا مشخص نيست كه ايران چه زماني خواهد توانست برنامه‌هاي موشكي خود را به آخرين مرحله توسعه برساند! مقدار كاملي از شليك مناسب موشك‌هاي آزمايشي را انجام و كلاهك‌هاي مرگ‌بار را توسعه دهد و بالاخره اينكه موشك‌هاي واقعي را مستقر كند. انجام بسياري از اين اقدامات بستگي به ميزان دريافت كمك‌هاي خارجي دارد.

آقاي ايتن بن الايهو، فرمانده نيروي هوايي اسراييل در 4 آوريل 1997 گزارش داد كه ايران موشكي كه توانايي هدف قرار دادن اسراييل را دارد آزمايش كرده است. شواهد گزارش وي اين بود كه روسيه در حال كمك به ايران براي توسعه دو موشك با بردهاي 620 و 780 مايل بوده است.
گزارش‌ها توجيهي كه توسط سازمان اطلاعات اسراييل (موساد) در سپتامبر 1997 عرضه شده است، نشان مي‌دهد كه روسيه در حال كمك به ايران در زمينه توسعه چهار نوع موشك بوده است. سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (CIA) گزارش مي‌دهد كه چين نيز در رابطه با چهار موشك مزبور كمك‌هايي به ايران عرضه كرده است.چهار موشك مزبور موشك‌هاي شهاب هستند كه كارآيي آنها مشابه موشك‌هاي معرفي شده قبلي ايران است كه با اقتباس از طرح‌هاي كره شمالي تهيه شده‌اند.گزارش‌ها اسراييل نشان مي‌دهد كه موشك «شهاب 3»، سوخت مايع دارد و برد آن بين 1200 تا 1500 كيلومتر است و مي‌تواند 700 كيلوگرم مواد را حمل كند.اسراييل مدعي است كه موشك شهاب از اوايل 1999 آماده استفاده شدن خواهد بود.ايران موشك «شهاب 3» را در 21 جولاي 1998 آزمايش و ادعا كرد كه اين موشك، اقدام دفاعي در برابر تهديدات اسراييل است.

اين موشك طي 100 ثانيه، 620 مايل مسافت را طي نمود و بعد منفجر شد. منابع اطلاعات مركزي آمريكا (CIA) نتوانستند مشخص كنند كه اين انفجار عمدي بوده يا نه، اما اشاره كردند كه سيستم نهايي اين موشك بستگي به ميزان موادي كه حمل خواهد كرد، ممكن است حداكثر 1240 كيلومتر برد داشته باشد. آزمايش‌ها نشان داد كه اين موشك سيستم سوخت مايع دارد. رييس نيروي هوايي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي طي يك گزارش علني در 2 آگوست 1998 اعلام كرد كه موشك «شهاب 3»، يك موشك بالستيك با 53 فوت طول است كه 4300 متر در ساعت سرعت دارد و ارتفاع پرواز 82 هزار فوت است اين موشك مي‌تواند كلاهك يك تني را حمل كند. وي مدعي شد اين موشك با يك سيستم هوايي ساخت ايران كه دقت بسياري دارد هدايت مي‌شود. او افزود كه آزمايش نهايي هر سلاحي در ميدان جنگ واقعي مشخص مي‌شود اما موشك «شهاب 3» با توجه به كلاهك و حجم آن سلاح بسيار دقيقي است.

ديگر منابع ايراني گزارش دادند كه موشك «شهاب 3»، هشتصد مايل برد دارد. خاتمي در اول آگوست 1998 گفت كه ايران مصمم است، تقويت نيروهاي مسلح خود را صرف‌نظر از نگراني‌هاي بين‌المللي ادامه دهد. وي افزود كه ايران براي تقويت توان دفاعي خود از هيچ كس اجازه نمي‌گيرد. آقاي مارتين اينديک، معاون امور خاور نزديك در وزارت خارجه آمريكا در 28 جولاي گواهي داد كه آمريكا برآورد كرده كه هرچند سيستم موشك «شهاب 3»، نياز به تقويت بيشتر دارد ولي ممكن است بين سپتامبر 1998 و مارس 1999 براي انجام عمليات مقدماتي، مستقر و به كار گرفته شود.

ايران طي يك مانور نظامي در 25 سپتامبر 1998، موشك «شهاب 3» را كه بر پرتاب‌كننده آن سوار بود به نمايش گذاشت و يك مقام مسؤول در امور موشكي ايران گفت: «آمريكا هيچ كاري نمي‌تواند بكند و اسراييل از صحنه نقشه حذف خواهد شد». برخي گزارش‌ها حاكي از وجود موشك شهاب 3B است كه قدرت و برد بيشتري دارد. سيستم نهايي اين موشك كه به نظر مي‌رسد به موشك No Dong كه ساخت كره شمالي است و يا به موشك ساخت پاكستان به نام Ghauri يا Haff5 نزديك باشد. اين موشك براي اولين بار در آوريل 1998 آزمايش شد، لذا ساخت آن موجب شد، سؤالاتي در خصوص همكاري بين ايران ـ كره شمالي و پاكستان مطرح شود. كره شمالي در سپتامبر 1999 موشك Tapeo Dong را طي يك رژه نظامي به نمايش گذاشت و همچنين يك موشك با موتور راكت كه ويژگي‌هايش شبيه موشك «شهاب 3» بود را نيز نمايش داد.

سپاه پاسداران انقلاب اسلامي ايران در سپتامبر 1999 موشك ديگري به نام «زلزال» را نمايش داد و بيان نمود كه اين موشك اينك به «توليد انبوه» رسيده است. گفته مي‌شود توسعه اين موشك 5/4 سال طول كشيده و موشك «زلزال 2» نيز از آن ساخته شده كه سپاه پاسداران قبلا آن را نمايش داده بود. برخي برآوردها نشان مي‌دهد كه اين موشك با داشتن يك كلاهك 500 كيلوگرمي 900 كيلومتر برد دارد. به هر حال اين موشك كه در تهران به نمايش گذاشته شد و بر روي يك كاميون مجهز به دستگاه پرتاب‌كننده سوار شده بود، به نظر مي‌رسد بين 150 تا 200 كيلومتر برد داشته باشد. گزارش‌هاي فزاينده‌اي وجود دارد كه نشان مي‌دهد، ايران ممكن است از فناوري‌هاي روسي براي توسعه موشك‌هاي دوربرد خودش كه با بردهاي 2000 تا 6250 كيلومتر استفاده كند.

منابع اطلاعاتي اسراييل و آمريكا گزارش داده‌اند كه ايران در حال توسعه موشك‌ «شهاب 4» با برد 2000 كيلومتر است و مي‌تواند تا حدود 2000 پوند مواد حمل كند و خطاي آن حدود 2400 متر است.

برخي از برآوردها نشان مي‌دهد كه سيستم اين موشك سال 2003 تا 2005 عملياتي خواهد شد. معاون وزارت خارجه در امور خاور نزديك در 28 جولاي 1998 گواهي داد كه آمريكا برآورد مي‌كند اين سيستم هنوز جهت تقويت موتورها و سيستم هدايتي خود نياز به كمك خارجي بيشتري دارد.

برخي گزارش‌ها نشان مي‌دهد كه موشك «شهاب 4» بر اساس ويژگي ‌هاي موشك «SS-4» ساخت شوروي تهيه شده است. گزارش‌ها ديگر حاكي است كه موشك «شهاب 5» با برد بيشتر نيز وجود دارد كه بر اساس ويژگي‌هاي موشك Tapeo Dong يا SS-4 ساخته شده است. مي‌گويند اين موشك تا 4 هزار كيلومتر برد دارد و بيش از يك تن مواد را مي‌تواند حمل كند.

ايران ممكن است دو برنامه موشكي ديگر شامل سيستم‌هاي دوربردتر داشته باشد كه گزارش‌ها متعددي در خصوص حداكثر برد آن مطرح است بردهايي كه اين گزارش‌ها ذكر كرده‌اند، عبارتند از؛ 3650 كيلومتر،‏ 4500 تا 5000 كيلومتر‏، 6250 كيلومتر و ده‌هزار كيلومتر.

واضح به نظر مي‌رسد كه ايران موفق به دستيابي به جزييات فناوري و طراحي موشك روسي SS-4 شده است. موشك SS-4 (كه به موشك R-12 يا Sandal نيز معروف است)، يك موشك روسي قديمي با سوخت مايع است كه براي اولين بار در سال 1959 به خدمت گرفته شد و احتمالا به عنوان اجراي بخشي از پيمان IRBM نابود شده است. اين موشك بسيار بزرگ است و فناوري آن به اوايل دهه 1950 مربوط مي‌شود، البته بين سال‌هاي 1959 و 1980 دوبار نوسازي شده است. خطاي اين موشك 2 تا 4 كيلومتر و حداكثر برد آن دوهزار كيلومتر است و معنايش اين است كه فقط با يك كلاهك اتمي يا يك سلاح بيولوژيكي نزديك به مرگباري سلاح‌هاي هسته‌اي كارايي دارد.

در عين حال فناوري كلي موشك SS-4 نسبتا ساده و نزديك به 1400 كيلوگرم وزن دارد. اين موشك يكي از معدود طراحي‌هاي موشكي كشوري با فناوري محدود است كه اميد داشت آن را به مرحله توليد انبوه برساند. وزن و برد اين موشك ايران را قادر مي‌سازد كلاهك نسبتا پيچيده هسته‌اي يا بيولوژيكي را بر روي آن نصب كند. در نتيجه نوع مدرن شده موشك SS-4 مي‌تواند طرحي خوب براي يك كشور در حال توسعه باشد. همچنين گزارش شده كه ايران يك موشك بالستيك دريايي را در سال 1998 مورد آزمايش قرار داده است.

برخي منابع خاطرنشان كرده‌اند كه صنايع نظامي روسيه قراردادهايي با ايران جهت كمك به اين كشور در رابطه با توليد سوخت مايع موشك، ساخت تونل‌هاي ويژه انبار موشك، توليد موشك‌هاي نمونه و توسعه نرم‌افزارهاي رايانه‌اي تخصصي امضا نموده است. براي مثال اين گزارش‌ها نشان مي‌دهد كه مؤسسه روسي «آيروهيدروديناميک مرکزي» در حال همكاري با سازمان صنايع نظامي ايران و گروه صنعتي شهيد همت است. گزارش‌ها حكايت مي‌كنند كه شركت دولتي روسيه به نام «روسووروژنيه» كه در خصوص همكاري در زمينه صادرات و واردات تسليحات و تجهيزات و اطلاعات نظامي فعاليت دارد، در معاملات با گروه صنعتي شهيد همت مشاركت دارند. همچنين گفته مي‌شود اين معاملات شامل تجهيزات ليزري تخصصي، آينه‌هاي تخصصي، مواد سربي تنگستن و فولاد تحت فشار براي توليد و توسعه موشك مي‌شوند. اين اقلام كمك‌ عمده‌اي به ايران مي‌دهند تا به توسعه انواع موشك‌هاي دوربرد «اسکاد «B و «اسکاد «C و نيز موشك‌هاي دقيق‌تر كه مشابه موشك No Dong هستند بپردازد.

مطبوعات اسراييلي در آگوست 1997 گزارش دادند كه اسراييل شواهدي دارد كه حاكي از دريافت كمك ايران از روسيه است. اسراييل در سپتامبر 1997 مصرانه از آمريكا خواست كه جهت وارد آوردن فشار بر ايران اقدام كند. اخبار درز كرده از منابع رسمي نيز نشان مي‌دهند كه شركت‌هاي خصوصي و دولتي روسيه «گيروسکوپس»، قطعات الكترونيكي، تونل‌هاي نگهداري موشك، سيستم‌هاي هدايتي و قطعات مورد نياز ديگر براي ساخت موشك به ايران داده‌اند.

رييس‌جمهور يلتسين و وزير خارجه روسيه در ابتدا گزارش‌ها فوق را شديدا تكذيب كردند. رييس‌جمهور يلتسين پس از ملاقات با معاون رييس‌جمهور آمريكا، آقاي گور در 26 سپتامبر 1997 گفت:‌ «ما متهم به عرضه فناوري‌هاي موشك بالستيك به ايران هستيم. من دوباره شديدا اين چنين شايعاتي را تكذيب مي‌كنم».

به هر حال روسيه موافقت كرد كه سفير آمريكا در مسكو آقاي وينسر و آقاي «يوري کوپتيو» رييس برنامه فضايي روسيه مشتركا ادعاهاي سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (CIA) را بررسي و در خصوص مواردي كه روسيه به ايران فرستاده است يك گزارش مقدماتي تهيه كند. نظر يلتسين، رييس‌جمهور، روسيه بعد از ديدن اين گزارش تغيير كرد و متقاعد شد كه روسيه كمك‌هايي به ايران داده است.
اداره خدمات امنيتي روسيه در اول اكتبر 1997 و حدودا يك هفته پس از تكذيب آقاي يلتسين بيانيه‌اي صادر و ضمن آن اعلام كرد، ايران هيچ‌گونه فعاليتي براي تهيه قطعات موتورهاي راكت با سوخت مايع كه ساخت روسيه هستند، نداشته است.

شركت‌هاي روسي كه گفته مي‌شود به ايران كمك داده‌اند عبارتند از: موسسه روسي آيروهيدروديناميک مرکزي كه در ساخت يك تونل ويژه نگهداري موشك‌ها همكاري نموده است، «روسووروژنيه» كه عاملي عمده براي صدور تسليحات روسي است و Kutznetaov (نام سابق آن Npo Trud بوده) كه توليدكننده موتور راكت در شهر سامراست. همچنين يك مركز تحقيقات عمده در مسكو به نام دانشگاه صنعتي دولتي «باومن» كه در توليد هدايت راكت مشاركت داشته‏، موسسه تحقيقاتي «ايساگي» كه توليدكننده سيستم هدايت راكت است و بالاخره مركز تحقيقاتي Polyus در مسكو كه يك شركت عمده توليدكننده و آزمايش‌كننده تجهيزات ليزري است و دانشگاه دولتي «باومن» مشغول مطالعه مهندسي راكت هستند.

همچنين مشخص شده است كه روسيه فولاد بسيار قوي و ورقه‌هاي ويژه در رابطه با برنامه توليد موشك دوربرد در ايران به اين كشور فروخته است. مركز تحقيقات و توليدي روسيه به نام Inor طبق موافقتنامه‌اي كه در سپتامبر 1997 امضا كرد، به ايران يك كارخانه جهت توليد چهار نوع فلز تركيبي فروخت كه اين فلزات تركيبي، براي توليد موشك‌هاي دوربرد استفاده مي‌شوند. مدير يك كارخانه ايراني جهت فروش 620 كيلوگرم فلزات تركيبي ويژه موسوم به 21HKMT و كمك به ايران جهت آماده‌سازي فلزات مزبور براي كاربرد در بدنه موشك‌ها مذاكره كرد. ايران پيشتر 240 كيلوگرم فلزات تركيبي خريده بود. مركز فوق‌الذكر همچنين ورقه‌هاي فلزي موسوم به CUBE2 و 49K2F و 50N با قطر 2 تا 4 دهم ميلي‌متر جهت استفاده در بدنه خارجي موشك‌ها فروخته است. فلز تركيبي 21HKMT به طور ويژه‌اي جالب بود زيرا كره شمالي نيز از آن براي طرح‌هاي موشكي خود استفاده كرد.

مركز Inor براي معاملات با گروه صنعتي شهيد همت براي عرضه‌ فولاد تحت فشار جهت كاربرد در ساخت موشك، مواد تركيبي سرب تنگستن، تجهيزات ليزري و آينه‌هاي تخصصي جهت كاربرد در‌ آزمايش موشك‌ها دلالي كرده بود.

اقدامات فوق موجب بروز يكسري مشاجرات و بحث‌ها بين آمريكا و روسيه در ژانويه 1998 شد كه غالبا همراه با تنش بودند. آمريكا مجددا سفير خود فرانک ويسنر را به مسكو فرستاد و معاون رييس‌جمهور آمريكا، آقاي گور با نخست‌وزير روسيه آقاي ويكتور چرنومردين تماس گرفت كه ممكن است كنگره‌ تحريم‌هايي را وضع كند. آقاي سرگئي ياسترازموبسکي سخنگوي كاخ كرملين به ‌عنوان پاسخ اوليه اعلام كرد كه هيچ نوع فناوري به ايران منتقل نشده است.

اين تكذيب روسيه خيلي شديد بود و اعتبار زيادي داشت. روسيه قبلا دستگيري چهار ديپلمات ايراني در 14 نوامبر 1997 در رابطه با خريد فناوري موشكي را اعلام كرده بود. ايراني‌ها در جستجوي خريد فناوري اصلي موشكي و استخدام دانشمندان روسي براي فعاليت‌ در ايران بودند. آقاي يوري کوپتيو، رييس آژانس فضايي روسيه به‌ هرحال اين مطلب را توضيح داد و گفت: «چند مورد بود كه برخي سازمان‌هاي روسي به دليل وخامت و ياس‌آور بودن وضعيت خودشان به همكاري با برخي پروژه‌هاي مبهم اقدام كرده‌اند و با صدور فناوري‌ها از تعطيلي و توقف فعاليت‌هايشان ممانعت كرده‌اند.»

نتيجه نهايي گفت و گوهاي آمريكا و روسيه، امضاي موافقتنامه توسط گور و چرنومردين جهت تقويت كنترل‌هاي بر انتقال فناوري بود، اما اين موافقتنامه موجب رفع كامل مشكل موجود نشد. با توجه به سخنان آقاي کوتيو مشخص مي‌شود كه وضعيت در روسيه رو به بدتر شدن است، نه بهتر شدن، لذا به دليل يأس و ركود در سازمان‌ها و شركت‌هاي روسي، مشكل انتقال فناوري به خارج از روسيه همچنان وجود دارد.
آقاي چرنومردين، نخست وزير روسيه دوباره در ملاقات با آقاي گور در تاريخ 12 مارس 1988 قول داد، تلاش‌ها براي محدودسازي انتقال فناوري به ايران را تقويت كند. آمريكا 13 مورد از كمك‌هاي روسيه به ايران را در ملاقات مزبور به طرف روسي اطلاع داد و پيشنهاد كرد كه آمريكا در مقابل جلوگيري از انتقال فناوري به ايران، شركت‌هاي آمريكايي را تشويق خواهد كرد كه در زمينه پرتاب ماهواره‌هاي تجاري به فضا با روسيه همكاري كنند.

چند قاچاقچي ديگر در 9 آوريل 1998 دستگير شدند. اين قاچاقچيان تلاش مي‌كردند، 22 تن فولاد ويژه را از طريق آذربايجان، تحت پوشش چند شركت روسي به ايران بفرستند.

وزارت خارجه آمريكا در 16 آوريل 1998 اعلام كرد كه 20 آژانس و مركز تحقيقاتي روسيه، استحقاق دريافت كمك از آمريكا را ندارند زيرا در انتقال فناوري موشكي به ايران نقش داشته‌اند.

بررسي‌هايي كه آمريكا در خصوص اقدامات ايران براي پراكنده‌سازي، مخفي‌سازي و نيز تقويت برنامه‌هاي مرتبط با تهيه موشك‌هاي ضد كشتي و ديگر سيستم‌هاي موشكي انجام داده، نشان مي‌دهد كه ايران برنامه‌هايي موثر براي كاهش آسيب‌پذيري موشك‌هايش بعد از حملات هوايي محدود آمريكا انجام داده است و ديگر آنكه ايران پس از حملات محدود اسراييل عليه اهدافي در منطقه خليج، همچنان بتواند قدرت موشكي خود را حفظ كند.

ايران سيستم‌هاي موشكي كوتاه برد دارد:

ايران در سال 1990 موشك‌هاي سطح به سطح به نام CSS - 8 كه نوع متحول شده از موشك SA - 2 بود و برد آن بين 130 تا 150 كيلومتر است، را از چين خريد.

ايران همچنين موشك‌هاي كروز ضد كشتي را كه در دريا و زمين مستقر مي‌شوند دارد. اين كشور ده موشك از اين نوع را در خلال جنگ ايران و عراق به سوي كويت شليك كرد كه يك كشتي تانكر نفتي تحت پرچم آمريكا را نيز مورد اصابت قرار داد.

ايران بسياري از فناوري‌هاي ضروري براي ساخت سيستم‌هاي موشكي كروز دوربرد را از چين دريافت كرده است:

هزينه تهيه چنين موشك‌هايي فقط 10 تا 25 درصد در قيمت نوع آمريكايي آن است و هزينه تهيه موشك‌هاي بالستيك با برد مشابه نيز همين مقدار است. موشك‌هاي HY - 2 و CS - 802 مي‌توانند با تغييري نسبتا سريع، براي حمله‌هاي زميني عليه اهداف موردنظر به كار گرفته شوند.
ايران در دسامبر 1995 گزارش داد كه يك موشك ضد كشتي ساخت داخلي موسوم به صاعقه 4 را، در مانورهايي كه در تنگه هرمز و درياي عمان انجام داد، مورد استفاده قرار داده است. گزارش‌ها ديگر نشان مي‌دهند كه چين براي ساخت موشك‌هايي نظير موشك‌هاي كروز ضد كشتي ساخت چين به نام‌هاي CS - 802 / CS - 801 و FL - 2 و F - 7 به ايران كمك مي‌كند. اين موشك‌هاي برد نسبتا محدودي دارند. برد موشك CS - 801 8 تا 40 كيلومتر، برد موشك CS - 802 15 تا 25 كيلومتر و حداكثر برد موشك F - 730 كيلومتر و حداكثر برد موشك F L - 10 50 كيلومتر است. حتي موشك‌هايي با برد 120 كيلومتري كه در ساحل ايران در خليج مستقر شده باشند، مي‌توانند اهداف در جنوب خليج را تحت پوشش و در تيررس خود قرار دهند. همچنين اين موشك‌ها داراي كلاهك‌هاي نسبتا كوچك با قدرت انفجاري بالايي هستند. در نتيجه ايران به‌جاي به‌كارگيري سلاح‌‌هاي مخرب و نابودسازي جمعي در سكو‌ها، بسيار مناسب مي‌داند كه به‌دنبال كسب توانايي‌هاي ضد كشتي باشد.
به‌هرحال يك سكو مانند موشك CS - 802 مي‌تواند اطلاعات طراحي كافي براي توسعه‌ يك موشك‌ كروز با برد طولاني‌تر جهت اهداف ديگر را ارايه دهد و خليج منطقه نسبتا كوچكي است كه اكثر مناطق حاشيه‌اي و تاسيسات حساس آن نزديك ساحل قرار دارد. هواپيما يا كشتي‌ها مي‌توانند موشك‌هاي كروز حامل كلاهك‌هاي شيميايي و بيولوژيكي را از خارج محيط دفاعي معمولي كشورهاي خليج شليك كنند و ايران حداقل مي‌تواند موشك‌هاي ضد كشتي خود براي حمله به كشتي‌هاي نفت‌كش را جايگزين سلاح‌هاي شيميايي كند. اين كشتي‌هاي نفت‌كش بسيار بزرگند و چنانچه مورد هدف موشك‌هاي معمولي ضد كشتي قرار گيرند، حادثه بسيار مرگباري پيش خواهد آمد.

ساخت كامل يك موشك كروز بسيار سخت خواهد بود. ايران براي ساخت چنين موشكي بايد به تركيب CBW و كلاهك‌هاي خوشه‌اي دسترسي داشته باشد. به‌هر‌حال سيستم‌هاي دريانوردي و موتورهاي جت هنوز يك مشكل بالقوه هستند. سيستم‌هاي دريانوردي پيچيده كنوني مي‌تواند موجب حداقل چند كيلومتر اشتباه در برد موشك‌هاي با برد هزار كيلومتر شود و خطراتي براي هدايت موشك به‌ وجود آورد و احتمالا دو سوم از موشك‌هاي شليك شده با اين عوارض مواجه خواهند شد. اينك فناوري تجاري براي سيستم متفاوت جهاني استقرار موشك با دقت هدايتي 2 تا 5 متر در دسترس قرار مي‌گيرد.

موتورهاي توربين گازي با كاربرد دو‌گانه اينك در بازار تجارت وجود دارد كه ايران از آنها براي استفاده در موشك كروز بهره مي‌گيرد. البته يافتن موتوري با توربين قابل اعتماد و كارآ جهت يك كاربرد، در يك طرح ويژه موشكي ممكن است دشوار باشد. يك موتور فوق‌العاده كارآمد مي‌تواند

قابل استفاده‌ در يك وسيله پرواري باشد. اما در خصوص توانايي براي طراحي و توليد چنين موتوري ترديد وجود دارد، البته بيش ‌از 20 كشور داراي مهارت طراحي و توليد مورد نياز براي چنين موتورهايي هستند.

ممكن است، مونتاژ وسيله‌ پروازي، موتور و كلاهك با يكديگر و‌ آزمايش آن اقدامي مشكل و فراتر از توانايي و مهارت ايران باشد، اما مونتاژ و آزمايش يك موشك كروز در مقايسه با يك موشك بالستيك دوربرد آسان‌تر است. ديگر اينكه چنين پيشرفت‌هايي در مقايسه با توسعه يك سيستم بالستيك بسيار كمتر قابل بازرسي خواهد بود.

ايران توانست از بسياري مشكلات موجود براي توسعه موشك كروز خودش عبور كند. اين عبور از طريق تغيير در موشك HY- Seersucker و تبديل آن به يك سلاح حمله زميني و ايجاد بيش‌ از 80 كيلومتر افزايش در برد آن، يا از طريق تغيير در موشك ضد كشتي CS-80Ylng Jai-1 و ارتقاي توانايي‌هاي آن انجام شد. گزارش‌هاي وجود دارد كه نشان مي‌دهد سپاه پاسداران مشغول انجام اين تغييرات در مركزي نزديك به بندرعباس است.

جنگنده‌هاي ضربتي دوربرد SU-24 با ميزان توانايي كه براي حمل دارند، تقريبا مشابه جنگنده F-111 ساخت آمريكاست و از بمب‌افكن‌هاي ميان برد ساخت شوروي بهتر هستند.

جنگده‌هاي بمب‌افكن F-4D/E، توانايي حمل سلاح‌هاي زيادي دارند. ايران توانايي تغيير دادن موشك‌هاي كرم ابريشم HY-2 و موشك‌هاي سطح به هوا SA-2 و تبديل آنها به سلاح‌هاي نابودي جمعي را داشته و حتي چند راكت دوربرد را در داخل توليد كرده است.

- راكت ايران 130 يا نازعات، بعد از پايان جنگ ايران و عراق توليد شد. جزييات كامل اين سيستم نامشخص است، اما به ‌نظر مي‌رسد، از قطعات موجود در بازار تجارت، با سوخت جامد و يك سيستم هدايتي ساده راكتي مونتاژشده كه برد آن 90 تا 120 كيلومتر است. قطر اين راكت 355 ميلي‌متر است، ولي ارتفاع آن فقط 87/3 متر و وزن آن فقط 580 كيلوگرم است. اين راكت مشخصا مي‌تواند به سه كلاهك مجهز شود، 1. كلاهك 180 كيلوگرمي با قدرت انفجاري بالا 2. كلاهك استفاده‌كننده از مهمات فرعي با قدرت انفجاري بالا 3. كلاهك مجهز به سلاح‌هاي شيميايي.

- راكت ايراني عقاب با 40 كيلومتر برد

- راكت SSM با 125 مايل برد احتمالا در مسير توليد قرار دارد و ممكن است نوع تغيير يافته FROG باشد.

تعداد زيادي از پرتاب ‌كننده‌هاي چند راكت به‌طور همزمان و لوله توپ كوتاه برد براي استفاده در سلاح‌هاي شيميايي در ايران وجود دارد.
سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (CIA) در ژانويه 1999 گزارش داد كه منابع روسي و چيني، عرضه فناوري و كالاهاي مرتبط با موشك به ايران را ادامه مي‌دهند. تهران اينك از اين كالاها و فناوري‌ها براي دستيابي به خودكفايي در توليد موشك‌هاي MRBM استفاده مي‌كند. پرواز آزمايش موشك شهاب 3 MRBM در جولاي موفقيت ايران جهت دستيابي به هدفش را نشان داد. ايران قبلا با همكاري كره شمالي موشك Scud SRBM را توليد مي‌كرد و اينك توليد موشك شهاب 3 را آغاز كرده است. نكته ديگر اينكه وزير دفاع ايران به‌طور علني، توسعه موشك بالستيك شهاب 4 را اعلام نموده و گفت كه در مقايسه با موشك شهاب 3، برد بيشتري دارد و مي‌تواند مواد بيشتري را ‌حمل كند.
ايران با دريافت فناوري و مواد ذيربط از شركت‌هاي روسي توانست، توسعه موشك شهاب 3 MRBM را سرعت دهد لذا اولين پرواز آزمايشي آن در جولاي 1998 انجام شد.

گزارش سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (CIA) در خصوص گسترش سلاح‌هاي موشكي ايران در سپتامبر 1999 برآورد كرد كه ايران دومين كشور دشمن آمريكا است كه با كسب بيشترين توانايي براي آزمايش ICBM قادر خواهد بود، طي 15 سال آينده آمريكا را هدف قرار دهد.
ايران ICMB را كه مي‌تواند چندصد كيلوگرم مواد را در بسياري از بخش‌هاي آمريكا در نيمه دوم دهه آينده پخش كند را آزمايش كرد كه از فناوري و كمك روس‌ها در آن استفاده نمود.

ايران موفق شد امور موشك Taepo Dong - Type ICBM را دنبال كند. بسياري از تحليلگران معتقدند ايران طي چند سال آينده مي‌تواند با كمك احتمالي كره شمالي موشك سه مرحله‌اي ICBM كه الگويي از موشك SLV 1 Taepo Dong - است و يا يك موشك سه مرحله‌اي به‌نام 2 - Type ICBM Dong - Taepo را مورد آزمايش قرار دهد.

ايرگزارشی از توان موشکی ایران

متخصصان كشورمان با اجرای طرحی مهم و دقیق،توانستند انواع موشك‌های موجود در سیستم دفاعی كشورمان را بهینه سازی كنند،تا علاوه بر افزایش قدرت آن،فواصل آماده سازی و شلیك‌ها نیز به طور موثری كاهش یابد.

مهمترین موشك‌هایی كه هم اكنون این بهینه سازی ها بر روی آنها انجام شده است، موشك های معروف و غرورآفرین سری شهاب است كه پس از اجرای این طرح بهینه سازی، متخصصان كشورمان موفق به طراحی و نصب كلاهك خوشه‌ای بر روی آن شدند.

كلاهك خوشه‌ای این قابلیت را به موشك های شهاب می دهد كه بر روی هدف، حجم انبوهی از بمب ها را فرو بریزد و عملاً این موشك نوعی بمباران اهداف نظامی دشمن را برعهده دارد. از این قابلیت می توان برای هدف قرار دادن پایگاه‌های نظامی دشمن، محل تجمع نیروها و نیز ناوهای مستقر در فواصل مختلف استفاده كرد كه در یك لحظه شاهد بمباران وسیع و پرتعداد بمب های موجود در كلاهك موشك های شهاب خواهند بود.

براساس این طرح موفق نیروهای متخصص كشور، حجم و میزان بمباران این كلاهك خوشه‌ای قابل تنظیم است و محدوده‌های مختلفی را با توجه به برد بالای خود كه قابلیت نشانه روی اهدافی تا 2 هزار كیلومتر را دارد، در تیررس موشك های كشورمان است.

نكته دیگر، سیستم اختصاصی ناوبری موشك های شهاب است كه موجب شده كسانی كه ادعا دارند ایران این موشك ها را از كشورهای دیگر تهیه كرده است، اما این سیستم ناوبری و الكترونیكی ساخته شده توسط متخصصان ایرانی، جای شبهه‌ای را باقی نگذاشته است. این سیستم علاوه بر آنكه قدرت شناسایی و اصابت به اهداف را بگونه‌ای بسیار دقیق در اختیار ایران قرار داده است كه علاوه بر اطمینان از برخورد موشك به هدف مورد نظر، در صورت خروج از مسیر تعیین شده نیز می تواند آن را تصحیح كرده و درصد اطمینان از برخورد را به نحو چشمگیری افزایش دهد. البته بر فرضی كه این موشك‌ها از مسیر خود منحرف شوند و امكان اصلاح آن فراهم نشود، سیستم انهدام آن در فضا به كار افتاده و براین اساس هیچ گونه اشتباهی در اصابت موشك متصور نخواهد بود.

نكته دیگر در خصوص بهینه سازی استفاده از موشك های شهاب، تغییر زاویه شارژ موشك شهاب است كه از این پس با زاویه صفر با سطح افق مورد استفاده قرار می‌گیرد . این تغییر موجب می‌شود تا فواصل آماده سازی شلیك موشك‌ها كمتر شده و قدرت متحرك سازی شلیك‌ها را افزایش می دهد تا شلیك‌هایی نامحدود در زمانهای كوتاه را شاهد باشیم.

از نكات جالب دیگری كه نمونه آن در رزمایش پیامبر اعظم (2) سپاه پاسداران به نمایش گذاشته شد، پرتاب همزمان چندین موشك با قابلیت ها و كلاس های مختلف بود كه ایران این توانایی كم نظیر در دنیا را با تلاش و برنامه ریزی دقیق متخصصان دفاعی خود داراست.

باید به این نكته توجه كرد كه هركدام از این موشك ها در یك زمان مشخص آماده شلیك می شود و همزمان كردن این شلیك ها نیاز به برنامه ریزی دقیق و اجرای بسیار حساب شده دارد كه مثال موفقیت آمیز آن شلیك چندین فروند موشك مختلف در عرض یك ثانیه بود كه مورد تحسین فرماندهان نیروهای مسلح كشورمان قرار گرفت.

استفاده از سوخت های تولید كشورمان دیگر موضوعی است كه باید حساب ویژه‌ای بر روی آن باز كرد چون تهیه سوخت برای موشكی كه بتواند 2 هزار كیلومتر را طی كند، حتی در حساب های انتزاعی نیز بسیار سخت است چه برسد به اجرا و استفاده موفق آن. هم اكنون كشورمان سالهاست موفق به تولید انواع سوخت های جامد و مایع شده است كه ارزش آن را اهالی این عرصه به خوبی درك خواهند كرد.
دیگر موضوع قابل اهمیت در شلیك موشك، سكوهای پرتاب است كه ساخت این سكوها نیز نماد دیگری از خودكفایی دفاعی كشورمان به حساب می آید چراكه بخش مهمی از پرتاب موفقیت آمیز موشك مرهون سكوی پرتاب بدون نقص است آنهم سكویی كه بدون نیاز به بیگانه و برای تامین نیازهای دفاعی كشورمان در هر تعداد كه لازم باشد، تولید خواهد شد.

همچنین لازم است مروری بر این موضوعات داشته باشیم كه هم اكنون سپاه پاسداران با در اختیار داشتن موشك های رادار گریزی كه می تواند به طور همزمان چندین هدف را مورد اصابت قرار دهد.
همچنان كه در رزمایش پیامبر اعظم (1) نیز برخی از دستاوردهای دفاعی كشورمان نیز به منصه ظهور گذاشته شد كه برخی از آنها بدین شرح بود:

موشك زیرسطحی با سرعت بسیار بالا كه از طریق شناور شلیك می‌شود. این موشك قابلیت حركت 100 متر در ثانیه را دارد؛ در حالی كه موشك‌های موجود در دنیا تنها 25 متر در ثانیه حركت می‌كند.
همچنین موشك اژدر مدرن ایرانی در تنگه هرمز مورد آزمایش قرار گرفت كه این موشك می‌تواند زیر دریایی‌ها را در اعماق دریا و شناورهای رزمی در سطح دریا مورد هدف قرار دهد.

هدف از ساخت این موشك، مقابله با یگان‌های زیر دریایی و سطحی دشمن در خلیج فارس و تنگه هرمز است.
چهارمین موشك نیز كه موشك پیشرفته شانه پرتاب میثاق یك بود كه دارای قابلیت ضدهوایی حراراتی علیه اهداف هوایی با سرعت و مانور بالا به ویژه علیه بالگرد سبك است كه قابل حمل در همه شناورهای تندرو و استفاده در سواحل و جزایر است.

موشك دیگر موشك رادار گریز ساحلی و دریایی كوثر بود. موشك كوثر دارای برد متوسط كوتاه و قابل استفاده علیه اهداف با ابعاد 5 در 25 یا آری‌تی اس 500 متری و دارای سیستم اف‌تی اس فایر كنترل است و قابلیت مقابله با هر نوع اختلال الكترونیكی را دارا است.

باید به خاطر داشت كه شلیك موشك بالستیكی چون شهاب 3 كه صدها كیلومتر را به صورت عمودی در جو می پیماید و سپس قابلیت اصابت به اهدافی تا 2 هزار كیلومتر را داراست، موفقیتی است كه باید همیشه آن را قدر دانست و بدان افتخار كرد